facebook RSS # #

25.09.2017 08:18

Polska Agencja Prasowa Serwis Samorządowy
 
2017-03-15 16:20       aktualizacja: 2017-03-16 10:13       Aktualności
  A A A

Więcej niż odzysk. Gospodarka cyrkulacyjna to drugie życie odpadu

Więcej niż odzysk. Gospodarka cyrkulacyjna to drugie życie odpadu
Fot. UŁ
Przejście do gospodarki odpadami o obiegu zamkniętym (gospodarki cyrkulacyjnej - circular economy) w praktyce oznacza ograniczenie zużycia i marnotrawstwa zasobów naturalnych oraz zmniejszenie ilości odpadów– uważa ekspert.

Publikujemy komentarz Magdaleny Kalisiak-Mędelskiej z Uniwersytetu Łódzkiego.

Liczba i różnorodność produktów wprowadzanych przez producentów na rynek oraz przyjęty model konsumpcji czyni z nas jednego z poważniejszych wytwórców odpadów. Pozbywamy się szeregu różnorodnych odpadów – bytowych, poprodukcyjnych, budowlanych czy też osadów. Wyrzucamy zużyte ubrania, meble, sprzęt AGD, torby, plastikowe butelki, baterie, lekarstwa – wszystko to co przestaje być nam już niepotrzebne, zużyte czy zepsute. Odpad przestaje być naszym problemem, ale staje się dla środowiska oraz gospodarki.

Według szacunków GUS w 2014 r. w Polsce wytworzono ponad 141 mln ton odpadów, w tym ponad 10 mln ton odpadów komunalnych, co daje 268 kg na 1 mieszkańca. To i tak mniej niż wynosi średnia ilość odpadów komunalnych przypadająca na jednego mieszkańca UE – 481 kg (2013 r.).



Zainteresowanie odpadami wyszło daleko poza technologiczne rozwiązania w zakresie ich przetwarzania, unieszkodliwiania czy utylizacji. To zwrot w kierunku gospodarowania odpadami w sposób wydajny i przyjazny środowisku. To odejście od tradycyjnego sposobu traktowania odpadów biorę – używam – wyrzucam, ku idei odpadu jako zasobu zdolnego do generowania zysku dla gospodarki, odpadu jako surowca.

Przejście do gospodarki o obiegu zamkniętym (gospodarki cyrkulacyjnej - circular economy) w praktyce oznacza ograniczenie zużycia i marnotrawstwa zasobów naturalnych oraz zmniejszenie ilości odpadów, dążąc do wykorzystania ich ponownie w jak największym stopniu, tworząc tym samym nową wartość.

Jest to nawiązanie do koncepcji cradle to cradle (z kołyski z powrotem do kołyski) wskazujące, że naprawdę zrównoważone rozwiązania dążą do wykorzystania wyrobów w cyklu zamkniętym. Z punktu widzenia producenta oznacza to taki sposób projektowania i produkcji by po zakończeniu użytkowania produktów można je było włączyć ponownie do obiegu.

Działania w ramach gospodarki cyrkulacyjnej koncentrują się m.in. na długookresowym zarządzaniu w zakresie zwiększenia wydajności odzyskiwania surowców z odpadów komunalnych. Kluczowymi celami, w tym zakresie, stojącymi przed krajami Unii Europejskiej jest zwiększenie ilości odpadów poddawanych selektywnej zbiórce, recyklingowi, ponownemu użyciu czy też zaprzestanie składowania odpadów podlegających recyklingowi czy biodegradacji.

Do 2030 r. recyklingowi i ponownemu wykorzystaniu powinno być poddawanych co najmniej 70proc. odpadów komunalnych i 80proc. - opakowaniowych, a od 2025 r. należy zaprzestać składowania podlegających recyklingowi tworzyw sztucznych, metali, papieru oraz odpadów biodegradowalnych.
Polskie miasta również zostały zobligowane do osiągnięcia określonych norm.

Minister środowiska w rozporządzeniu z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych, określił poziom recyklingu i przygotowania do ponownego użycia następujących frakcji odpadów komunalnych: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła w wysokości 50 proc. w 2020 r. Zakładany poziom recyklingu odpadów budowlanych i rozbiórkowych powinien wynieść 70 proc., a dopuszczalny poziom składowania odpadów ulegających biodegradacji nie może przekroczyć 35 proc.


Gospodarka cyrkulacyjna to jednak coś więcej niż recykling czy odzysk. Są one niezbędne, ale niewystarczające w obliczu zużywania się zasobów naturalnych. Bardzo ważne są działania zmierzające do wykształcenia właściwych postaw wytwórców odpadów (edukacja ekologiczna) poprzez chociażby promowanie selektywnej zbiórki odpadów, wykorzystanie alternatywnych sposobów użytkowania dóbr (np. wypożyczalnia rowerów miejskich, aut miejskich, współużytkowanie, opakowania wielokrotnego użytku).

Nie mniej ważna jest szeroko rozumiana odpowiedzialność ekologiczna zarówno po stronie producentów jak i konsumentów nabywanych produktów. Ukierunkowanie na minimalizację ilości odpadów pociąga za sobą konieczność zmiany sposobu myślenia o produkcji. Produkt powinien być projektowany z myślą o jego powtórnym wykorzystaniu, powinien być łatwiejszy do utrzymania, modernizacji, naprawy, mimo że jest to często wbrew interesom samych producentów. Konieczny jest również intensywniejszy rozwój rynku surowców wtórnych wysokiej jakości.

W założeniach dążymy do osiągnięcia stanu społeczeństwa bezodpadowego. Świadczą o tym różnorodne inicjatywy Komisji Europejskiej jak chociażby Ku gospodarce o obiegu zamkniętym: Program „zero odpadów” dla Europy, [SWD(2014)206 final, SWD(2014)211 final], dalece przeciwstawne liniowej filozofii produkcji - od kołyski po grób (cradle to grave). Pojawia się jednak pytanie, czy tego rodzaju społeczeństwo to tylko mrzonka czy już niedaleka przyszłość.

Źródło:
A. Abec, Ekonomia od kołyski do kołyski, [w:] Wspólna odpowiedzialność. Biznes w mieście, „Magazyn Miasta”, 2014, Nr 2(8)
Odpady – problem czy zasób, http://www.gios.gov.pl/pl/aktualnosci/318-odpady-problem-czy-zasob
Ochrona środowiska 2015, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa 2015

Magdalena Kalisiak-Mędelska - doktor nauk ekonomicznych, adiunkt w Zakładzie Logistyki Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego Uniwersytetu Łódzkiego. Specjalista w zakresie administracji samorządowej, partycypacji społecznej, marketingu terytorialnego. Od 2015 r zajmuje się również zagadnieniami związanymi z logistyką społeczną, miejską oraz ekologistyką. Wykonawca projektów badawczych autorka i współautorka blisko 60 publikacji naukowych. Członek Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego.

Źródło: Uniwersytet Łódzki
jm/Serwis Samorządowy PAP
TAGI:
 
KOMENTARZE: 2 PRZEJDŹ NA FORUM

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

 
2017-03-17 09:34:57
dziara: Poziom odpadów budowlanych dla Łodzi - 102 % - to dopiero absurd jakich wcale nie mało w gospodarce odpadami.
Na dokładkę chciałem dodać za europarl.europa.eu - krótki tekst wywracający wszystko co Polska robiła od 2010 roku:
"Unia przypomina także, że jeszcze niedawno wychwalane spalarnie odpadów czy instalacje do mechaniczno–biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych nie są już pożądanymi sposobami przetwarzania odpadów. Ich zasadnicze zalety, czyli możliwość zagospodarowania tzw. frakcji resztkowej nie stanowią już priorytetów w gospodarowaniu odpadami. Obecnie infrastruktura oparta o tego typu instalacje nie pozwoli, a wręcz utrudni poszczególnym państwom, które poczyniły inwestycje w tego typu instalacje, osiągnięcie wyśrubowanych poziomów recyklingu, czy ponownego użycia."
A spalarnie są dalej budowane. He He He He - śmiać się czy płakać ? Dylemat prawie Shakespear-owski.
 
2017-03-17 08:20:52
Max Segregatus: Ciekawe czy Pani dr M. Kalisiak-Mądelska zdaje sobie sprawę z tego, że Polska mogłaby być liderem gospodarki obiegu zamkniętego? samorzad.pap.pl/depesze/wiadomosci_centralne/129126/Bezblednie-do-kosza--Mistrzowie-z-Nakla-nad-Notecia-segreguja-odpady-jak-w-UE

newsletter

TAGI

PARTNERZY 


  Związek Gmin Wiejskich     Związek Powiatów Polskich

KONTAKT
Polska Agencja Prasowa SA
ul. Bracka 6/8, 00-502 Warszawa
Tel.: (+48 22) 509 22 22
Faks: (+48 22) 509 22 34
REDAKCJA SERWISU SAMORZĄDOWEGO PAP
ul. Bracka 6/8, 00-502 Warszawa
Tel.: (22) 509 23 67
Faks: (22) 509 23 72, (22) 509 22 20
e-mail: samorzad@pap.pl
e-mail klubowy: klub@pap.pl
DZIAŁ SPRZEDAŻY I OBSŁUGI KLIENTA
Tel.: (22) 509 22 25
Faks: (22) 509 22 72
pap@pap.pl
PAP Copyright © PAP SA 2013 .
Redakcja  |  O portalu  |  Licencje  |  Polityka Prywatności  |  v 1.4.23