facebook RSS # #

22.11.2019 04:02

Polska Agencja Prasowa Serwis Samorządowy
 
2019-11-06 12:00       aktualizacja: 2019-11-07 14:40       WIADOMOŚCI
  A A A

Nieważne upoważnienia. NIK za wzmocnieniem kontroli nad udzielaniem upoważnień do podejmowania decyzji administracyjnych

Nieważne upoważnienia. NIK za wzmocnieniem kontroli nad udzielaniem upoważnień do podejmowania decyzji administracyjnych
Fot. Serwis Samorządowy PAP
Niemal 24 tys. decyzji administracyjnych podjęli urzędnicy samorządowi, którzy nie mieli do tego upoważnienia – wynika z ustaleń Najwyższej Izby Kontroli. NIK wnioskuje do wójtów, starostów i marszałków województw o wzmocnienie kontroli nad udzielaniem upoważnień do podejmowania decyzji administracyjnych i innych czynności.

Zgodnie z kodeksem postępowania administracyjnego wystarczy, że upoważnienie do podejmowania decyzji i innych czynności w postępowaniu administracyjnym przekaże niewłaściwa osoba - zamiast wójta jego zastępca, wiceprezydent zamiast prezydenta, wicestarosta zamiast starosty, albo członek zarządu województwa zamiast marszałka, upoważnienie zostanie udzielone zbyt późno w stosunku do faktycznie realizowanych zadań albo w niepełnym zakresie, to może to stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności tych decyzji, jako wydanych bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

NIK kwestionuje upoważnienia, które obowiązywały w 60 proc. skontrolowanych jednostek, a głównymi przyczynami nieprawidłowości były wg Izby: brak wewnętrznych procedur dotyczących wystawiania tych dokumentów - w tym pisemnych zasad ich udzielania i nieweryfikowanie projektów upoważnień przez radców prawnych.

Osoby, które podejmowały decyzje na podstawie wadliwie wystawionych upoważnień tłumaczyły kontrolerom, że nie zdawały sobie z tego sprawy.

Jak wynika z kontroli NIK, w latach 2017-2019  w badanych urzędach samorządu terytorialnego podjęto w sumie ponad 2 mln 800 tys. decyzji administracyjnych. Niemal 90 proc. z nich na podstawie upoważnień.

Na podstawie wystawionych upoważnień urzędnicy wydali ponad 2 mln 800 tys. decyzji administracyjnych - są podstawy do podważenia 24 tys. z nich. Głównie dlatego, że upoważnienia, które teoretycznie umożliwiały podjęcie decyzji wydawały osoby do tego nieuprawnione.

„I choć statystycznie, takich decyzji zapadło niewiele - niecały 1 proc., to jednak ich skutek jest niebagatelny - na podstawie tych decyzji pobrano niemal 6 mln 800 tys. zł podatków i opłat oraz wypłacono ponad 1 mln 700 tys. zł - głównie z tytułu dodatków mieszkaniowych, a także umorzono ponad 6 tys. zł należności budżetowych” – wylicza Najwyższa Izba Kontroli.

Spośród 17 objętych kontrolą urzędów gmin (miast), w 5 wydano 7,5 tys. decyzji, które zostały podpisane przez osoby nieuprawnione. Większość - w Urzędzie Miejskim w Kaliszu, pozostałe w UM w Kielcach, Lublinie, w Wałbrzychu i w Szczecinie. Decyzje te dotyczyły, m.in: podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego od osób fizycznych i prawnych, środków transportowych, określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych czy wpisania, skreślenia lub odmowy wpisania do rejestru wyborców.

Na podstawie tych decyzji urzędy pobrały prawie 6 mln zł i wypłaciły ponad 1 mln 700 tys. zł.

Rekordzistą pod tym względem jest Urząd Miejski w Kaliszu. Wszystko dlatego, że w 2007 r. i w 2012 r. dwaj jego pracownicy zostali upoważnieni do podejmowania decyzji nie przez prezydenta miasta, a przez jego zastępcę. Wydali ich w sumie ponad 4800, a efektem było pobranie ponad 5,5 mln zł i wypłacenie ok. 1 mln 700 tys. zł.

W połowie z 16 objętych kontrolą starostw powiatowych (w Bolesławcu, w Choszcznie, w Czarnkowie, w Głubczycach, w Obornikach, w Opatowie, w Skierniewicach oraz w Skarżysku-Kamiennej) osoby upoważnione przez wicestarostów (zamiast starostów) lub nieposiadające upoważnienia wydały niemal 16,5 tys. decyzji administracyjnych. Zdecydowana większość (99 proc.) dotyczyła: rejestracji pojazdów, wycofania pojazdów z ruchu, wydania praw jazdy, cofnięcia lub przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami czy skierowania na badania lekarskie lub psychologiczne na podstawie ustawy o kierujących pojazdami.

Na podstawie decyzji wydanych w starostwach przez osoby nieuprawnione pobrano ponad 1 mln zł oraz umorzono ponad 6 tys. zł.

Jeśli chodzi o urzędy marszałkowskie, najwięcej nieprawidłowości stwierdzono w Urzędzie Marszałkowskim Województwa  Świętokrzyskiego. Osoby do tego nieuprawnione wydały tam 150 decyzji o nałożeniu kary pieniężnej na podstawie ustawy o transporcie drogowym.

Stwierdzono nieważność decyzji, a Urząd musiał zwrócić ukaranym podmiotom 20 tys. zł. Jeśli zostaną unieważnione także inne decyzje wydane w latach 2012-2014 przez osoby nieuprawnione i pojawią się żądania zwrotu wymierzonych kar finansowych, Urząd może być zobowiązany do zapłaty 117,5 tys. zł.

Oświadczenia majątkowe


Zgodnie z ustawami o samorządzie województwa, powiatowym i gminnym, osoby upoważnione do wydawania decyzji administracyjnych powinny składać pierwsze, roczne oświadczenia majątkowe, a także po cofnięciu upoważnienia. Problem stanowi termin, bowiem przepisy dotyczące pierwszego i ostatniego oświadczenia są w tej kwestii nieprecyzyjne. Na potrzeby kontroli przyjęto, zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w literaturze prawniczej, że maksymalny czas na złożenie oświadczenia to 30 dni od momentu otrzymania i cofnięcia upoważnienia.

Zdaniem NIK, urzędnicy wywiązywali się rzetelnie z tego obowiązku, bowiem kontrola wykazała nieliczne przypadki nieterminowego składania oświadczeń majątkowych. Największe opóźnienie, wynoszące 195 dni miało miejsce w Starostwie Powiatowym w Kielcach, a dotyczyło osoby, której zatrudnienie ustało.

Inny rekord padł w Starostwie Powiatowym w Obornikach - podczas kontroli okazało się, że przez 686 dni nie egzekwowano tam od urzędnika konieczności złożenia oświadczenia majątkowego. Starosta nie była w stanie wyjaśnić dlaczego do tego doszło.

Procedury do poprawy

NIK zwraca także uwagę na potrzebę doprecyzowania procedur dotyczących udzielania upoważnień . Kontrola wykazała, że w 12 na 40 badanych urzędów nie wskazano komórki organizacyjnej ani osoby odpowiedzialnej za przygotowanie upoważnień. W 20 jednostkach czyli w połowie objętych kontrolą nie przewidziano obowiązku uzgadniania projektu upoważnienia z radcą prawnym zatrudnionym w urzędzie. Postępowanie takie, było zdaniem Izby, działaniem nierzetelnym.

NIK ma także zastrzeżenia do rejestrów upoważnień. Nierzetelnie prowadzono je w 14 skontrolowanych urzędach - nie ujmowano w nich wszystkich dokumentów, brak było np. daty ich ważności, a sposób prowadzenia rejestru pozwalał na uzupełnianie go bez pozostawienia tzw. śladu rewizyjnego czyli zestawienia, które prezentuje dane z zakresu tworzenia, edycji, usuwania i księgowania dokumentów z dokładnym wyszczególnieniem daty i godziny tych działań. W 5 urzędach rejestry nie pozwalały na szybkie ustalenie osób aktualnie upoważnionych do wydawania decyzji lub innych dokumentów w postępowaniu administracyjnym.

Spośród 40 objętych kontrolą urzędów w żadnym nie przeprowadzono kontroli prawidłowości udzielania upoważnień.

Wzmocnienie przez wójtów, starostów i marszałków województw mechanizmów kontroli zarządczej w zakresie udzielania upoważnień do realizacji zadań wykonywanych na podstawie prawa administracyjnego, w tym opracowanie odpowiednich zasad postępowania dotyczących udzielania upoważnień, w celu zminimalizowania ryzyka wystąpienia nieprawidłowości w tym obszarze.

Źródło: NIK

aba/
TAGI: NIK
 
KOMENTARZE: 1 PRZEJDŹ NA FORUM

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

 
2019-11-07 12:06:22
a23:
Głównymi przyczynami nieprawidłowości było brak wewnętrznych procedur dotyczących wystawiania tych dokumentów - w tym pisemnych zasad ich udzielania i nieweryfikowanie projektów upoważnień przez radców prawnych - no ręce opadają. A ja myślałem że upoważnienia wystawione przez osoby nie uprawnione.
 
newsletter

TAGI

PARTNERZY 


  Związek Gmin Wiejskich  

KONTAKT
Polska Agencja Prasowa SA
ul. Bracka 6/8, 00-502 Warszawa
Tel.: (+48 22) 509 22 22
Faks: (+48 22) 509 22 34
REDAKCJA SERWISU SAMORZĄDOWEGO PAP
ul. Bracka 6/8, 00-502 Warszawa
Tel.: (22) 509 29 25
Faks: (22) 509 23 72, (22) 509 22 20
e-mail: samorzad@pap.pl
e-mail klubowy: klub@pap.pl
DZIAŁ SPRZEDAŻY I OBSŁUGI KLIENTA
Rafał Szafrański
Tel.: (22) 509 27 03
Kom.: 722 202 428
r.szafranski@pap.pl
PAP Copyright © PAP SA 2013 .
Redakcja  |  O portalu  |  Licencje  |  Polityka Prywatności  |  v 1.4.25