Przewodniczący Związku Gmin Wiejskich RP odniósł się do odpowiedzi Ministerstwa Energii na ubiegłotygodniowe stanowisko ZGWRP dot. sytuacji JST w obliczu drastycznych wzrostów cen paliw wywołanych interwencją USA w Zatoce Perskiej.

W swoim piśmie resort energii podkreślił, że „w pełni dostrzega wpływ dynamicznego wzrostu cen paliw na funkcjonowanie gmin, w szczególności w zakresie realizacji zadań związanych z publicznym transportem zbiorowym, dowozem uczniów do szkół oraz bieżącym funkcjonowaniem jednostek organizacyjnych gmin”.

Resort zaznaczył zarazem, że wprowadzony 30 marca 2026 r. pakiet „Ceny Paliw Niżej (CPN)” przyczynił się do obniżenia cen paliw, „co znajduje odzwierciedlenie również w kosztach funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego”. 

„Z pełnym szacunkiem dla działań podejmowanych na poziomie rządowym należy jasno powiedzieć: przedstawione instrumenty nie odpowiadają na rzeczywiste problemy gmin. Samorządy nie funkcjonują w ujęciu makroekonomicznym – działają w oparciu o konkretne umowy, konkretne zobowiązania i bardzo realne koszty” – skomentował odpowiedź ministerstwa Stanisław Jastrzębski.

Przewodniczący ZGWRP podkreślił, że wpływ dotychczasowych działań rządu na funkcjonowanie gmin jest ograniczony.

„Obniżka VAT, choć istotna z punktu widzenia gospodarstw domowych, nie przekłada się na realne obniżenie kosztów po stronie wykonawców usług publicznych. W ich przypadku kluczowe znaczenie ma cena netto paliwa – a ta w ostatnim okresie wzrosła. W efekcie koszty realizacji usług na rzecz gmin są dziś wyższe niż przed wprowadzeniem tych mechanizmów” – podkreślił Jastrzębski.

Przewodniczący ZGWRP przypomniał, że w efekcie aktualnej sytuacji na rynku paliw gminy stykają się z szeregiem poważnych problemów: lawinowo rosną wnioski o waloryzację umów, pojawiają się żądania aneksowania kontraktów, w skrajnych przypadkach istnieje ryzyko wstrzymania realizacji usług.

„Nie mówimy o prognozach, lecz o faktach. Gminy stoją dziś przed realnym ryzykiem zakłócenia ciągłości usług publicznych, w tym dowozu dzieci do szkół czy funkcjonowania transportu zbiorowego na obszarach wiejskich” – wskazał.

Jastrzębski podkreślił, że ZGWRP podtrzymuje swoje dotychczasowe postulaty, takie jak: mechanizmy rekompensat dla jednostek samorządu terytorialnego, wsparcie transportu na obszarach wiejskich, nadzwyczajne zasady waloryzacji umów, pomoc w pokryciu rosnących kosztów ogrzewania budynków publicznych.

„Państwo musi reagować nie tylko na poziomie wskaźników gospodarczych, ale przede wszystkim tam, gdzie zagrożona jest ciągłość podstawowych usług dla obywateli. Oczekujemy rozwiązań systemowych, które będą adekwatne do skali problemu i wdrożone w czasie odpowiadającym jego dynamice” – powiedział Stanisław Jastrzębski. „Dzisiejsza sytuacja wymaga nie tyle diagnozy, ile decyzji. Od ich podjęcia zależy stabilność funkcjonowania wielu gmin oraz bezpieczeństwo mieszkańców obszarów wiejskich” – dodał przewodniczący ZGWRP.

mam/