Autorzy analizy zwrócili uwagę, że do 1 lipca każda gmina musi wszcząć procedurę opracowania strategii rozwoju. Jest to obligatoryjny instrument zarządzania rozwojem lokalnym oraz element systemu planowania przestrzennego.

Tymczasem eksperci wskazali, że nadal aż 457 gmin (18 proc.) nie rozpoczęło prac nad dokumentem.  

„Fakt, że ponad 80 proc. gmin rozpoczęło prace nad strategią rozwoju, nie jest złym wynikiem (…). Z drugiej strony, im bliżej ustawowego terminu, tym większe ryzyko powstawania strategii formalnie poprawnych, lecz pozbawionych zdolności do logicznego porządkowania działań i realnego mobilizowania środowisk lokalnych” – powiedziała Maria Murawska, menedżer w Grant Thornton.

Największe skupiska gmin bez rozpoczętych prac występują w Polsce Wschodniej – szczególnie w województwie lubelskim (95) oraz podlaskim (30), co zdaniem autorów może wskazywać na strukturalnie niższe zdolności instytucjonalne i ograniczony dostęp do zasobów eksperckich.

Jak czytamy w raporcie, brak strategii rozwoju gminy lub jego niska jakość ogranicza zdolność do pozyskiwania finansowania, osłabia spójność działań i zwiększa ryzyko podejmowania decyzji o charakterze doraźnym. Autorzy podkreślili, że gminy bez przyjętej strategii „ryzykują nie tylko niespełnienie wymogów ustawowych, ale także utratę szans rozwojowych”.

By zapobiec skutkom utraty szans rozwojowych, zdaniem ekspertów gminy powinny podjąć uchwałę o przystąpieniu do prac nad strategią rozwoju. Podkreślili, że część działań, takich jak m.in. diagnoza obszarów rozwoju, opracowanie celów i modelu funkcjonalno-przestrzennego oraz uspójnienie strategii z dokumentami gminnymi i ponadlokalnymi gmina może oddelegować specjalistom.

Obowiązek opracowania strategii rozwoju gminy wynika z nowelizacji ustawy o samorządzie gminnym, wprowadzającej strategię jako obligatoryjny instrument zarządzania rozwojem lokalnym oraz element systemu planowania przestrzennego. Przyjęty dokument ma porządkować priorytety inwestycyjne gminy i stanowić punkt odniesienia dla decyzji finansowych i przestrzennych.

mc/