W wykazie prac legislacyjnych rządu opublikowano projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie ustanowienia rządowego programu wspierania rodziny „Asystent rodziny” w 2026 r. Chodzi o wsparcie dla gmin na rozwój tego rodzaju usług społecznych.

„Dofinansowanie kosztów zatrudnienia asystentów rodziny oraz dodatków do wynagrodzenia w ramach Programu jest adresowane do jednostek samorządu terytorialnego szczebla gminnego, których obowiązkiem jest realizacja zadań wynikających z ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem"” – wskazano w projekcie. 

Jak poinformowało MRPiPS, które przygotowało projekt, z programu będą mogły korzystać za pośrednictwem gmin również podmioty niepubliczne, które realizują zadanie pracy z rodziną na zlecenie gminy.

„Część gmin nie wykazuje zrozumienia roli asystenta rodziny jako osoby wspomagającej rodzinę od pierwszych chwil kryzysu. Skutkiem jest brak chęci zatrudniania asystentów w strukturach gminy. Poprzez programy rządowe gminy są od lat zachęcane do takich działań, ale nadal, w 2025 r. odsetek gmin, które nie zatrudniały asystentów wynosił 6,6 proc” – wskazał resort.

Jak wyjaśniono, kobiety w ciąży i ich rodziny, a także opiekunowie dzieci z ciężkimi i nieodwracalnymi upośledzeniami lub nieuleczalnymi chorobami zagrażającymi ich życiu, muszą mieć możliwość skorzystania ze wsparcia, niezwłocznie po pojawieniu się takiej potrzeby. „Z tego też względu tak istotne jest budowanie przez gminy odpowiedniego potencjału kadrowego, aby zabezpieczyć rosnące zapotrzebowanie mieszkańców” – wskazano. 

Resort zwrócił również uwagę, że w gminach praktykowane jest zatrudnianie asystentów rodziny na podstawie umów cywilno-prawnych zamiast na podstawie umowy o pracę, co nie zabezpiecza w należyty sposób ich uprawnień pracowniczych. 

„Asystentom rodziny często powierza się zadania poniżej ich kompetencji, spoza zakresu obowiązków, status zawodu asystenta rodziny w sektorze służb zabezpieczenia społecznego jest niski. Efektem wymienionych czynników jest niewystarczająca liczba asystentów pracujących z rodzinami zarówno niewydolnymi wychowawczo, jak i opiekujących się rodzinami podlegającymi przepisom ustawy "Za życiem"” – wskazano.

Z danych przytoczonych przez MRPiPS wynika, że w 163 gminach w 2025 r. nie pracował żaden asystent rodziny. W sumie we wszystkich gminach zatrudnionych jest 4013 asystentów rodziny. Z usług asystenta rodziny skorzystało 47 660 rodzin.

mr/