„W Ministerstwie Rozwoju i Technologii rozpoczęto prace nad przygotowaniem wniosku o wpis do Wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów projektu ustawy, mającej na celu przedłużenie przepisu dotyczącego wstrzymania biegu terminów, których przekroczenie jest podstawą do nałożenia kary za nieterminowe wydanie decyzji o warunkach zabudowy, do dnia 31 grudnia 2027 r.” – poinformował wiceminister w odpowiedzi na poselską interpelację.

Dotychczas obowiązujący przepis epizodyczny, wprowadzony ustawą z 5 listopada 2025 r. (Dz. U. poz. 1668), przewidywał wstrzymanie biegu terminów jedynie do 31 grudnia 2026 r. Przed zmianą gminy miały na wydanie decyzji WZ 21 dni (dla budynków jednorodzinnych o powierzchni zabudowy do 70 m kw.) oraz 90 dni (dla pozostałych inwestycji). Był to termin nieprzekraczalny. W przypadku jego niedotrzymania gminom groziła kara 500 zł za każdy dzień zwłoki.

Jak wyjaśnił Lewandowski, potrzeba szybkiego uchwalenia nowych przepisów wynika ze znacznego przeciążenia urzędów gmin oraz zjawiska masowego składania wniosków przez inwestorów przed zmianą zasad planowania przestrzennego. Z danych GUS wynika, że liczba wydanych decyzji WZ wzrosła ze 141 tys. w 2023 r. do ponad 392 tys. w roku 2025. 

Od 1 września 2026 r. obowiązują nowe rygory wydawania decyzji WZ. Decyzje te w postępowaniach wszczętych od tego dnia co do zasady muszą być zgodne z planem ogólnym gminy i mogą być wydawane wyłącznie dla terenów położonych w obszarze uzupełnienia zabudowy wskazanym w planie ogólnym.

Zgodnie z reformą planowania z 7 lipca 2023 r., dotychczasowe studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego utraciły moc z dniem wejścia w życie planu ogólnego w danej gminie, a najpóźniej z dniem 31 sierpnia 2026 r.

Z danych Narodowego Instytutu Samorządu Terytorialnego do 31 sierpnia 2026 r. plany ogólne uchwaliło prawie 1200 gmin (49 proc.) wypełniając z nawiązką 30-procentowy kamień milowy Krajowego Planu Odbudowy. Według ekspertów NIST o wyniku zadecydowała masowa mobilizacja gmin w ostatnim miesiącu przed upływem ostatecznego terminu.

mp/