Informacja udzielona przez ministerstwo ma związek poselską interpelacją Roberta Warwasa i grupy posłów w sprawie przedłużających się prac nad zmianami przepisów dotyczących zarządzania i modernizacji infrastruktury oświetlenia ulicznego przez gminy.

Poseł przypomniał, że prace nad oczekiwanym przez samorządy poselskim projektem nowelizacji Prawa energetycznego trwają od 2024 r. Regulacja ma umożliwić gminom eksploatację i remonty prywatnej infrastruktury oświetlenia ulicznego. Ponadto projekt przyznaje samorządom prawo do nieodpłatnego dysponowania taką infrastrukturą, po wcześniejszym uzgodnieniu warunków technicznych.

Gminy zarządcą oświetlenia ulicznego? Jest projekt ustawy

19 listopada 2024 r. projekt trafił do pierwszego czytania w Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej. Do chwili obecnej nie nastąpił jednak dalszy istotny postęp w jego procedowaniu.

Zdaniem Roberta Warwasa, przedłużające się prace nad zmianami utrudniają samorządom podejmowanie działań związanych z ograniczaniem kosztów energii i poprawą efektywności energetycznej oświetlenia publicznego.

„Gmina odpowiada przed mieszkańcami za prawidłową realizację zadania, a jednocześnie w przypadku infrastruktury należącej do innego podmiotu jej możliwości samodzielnego decydowania o sposobie eksploatacji czy przeprowadzeniu modernizacji pozostają ograniczone” – napisał poseł.

W odpowiedzi wiceminister energii Konrad Wojnarowski przekazał, że resort ma zastrzeżenia do proponowanych rozwiązań. Jego zdaniem sama nowelizacja nie wystarczy, by kompleksowo uregulować wszystkie kwestie związane z oświetleniem ulicznym.

„W ocenie Ministerstwa Energii projektowane rozwiązania nie stanowią kompleksowej odpowiedzi na wszystkie zagadnienia związane z funkcjonowaniem infrastruktury oświetleniowej, a ich wdrożenie wymaga dalszych analiz oraz wypracowania rozwiązań zabezpieczających interesy wszystkich stron” – napisał wiceminister.

Zdaniem ministerstwa, problemem pozostaje m.in. kwestia własności urządzeń, kosztów ich utrzymania i odpowiedzialność za ich stan techniczny. Jak podkreślił Wojnarowski, infrastruktura oświetleniowa jest częścią majątku przedsiębiorstw i efektem wieloletnich inwestycji firm w ich rozwój.

„W toku dotychczasowych rozmów i konsultacji wielokrotnie podnoszono, że przeniesienie na jednostki samorządu terytorialnego własności infrastruktury oświetleniowej pozostającej w majątku spółek oświetleniowych, nie powinno stanowić rozwiązania docelowego” – przekazał Konrad Wojnarowski.

Jak dodał, konieczne jest również doprecyzowanie zasad podziału odpowiedzialności za poszczególne elementy infrastruktury, finansowania modernizacji oraz wpływu nowych regulacji na obowiązujące umowy między gminami a przedsiębiorstwami energetycznymi.

Zdaniem wiceministra energii, rozwiązanie problemu wymaga zaangażowania kilku resortów. Chodzi przede wszystkim o Ministerstwo Aktywów Państwowych, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, Ministerstwo Infrastruktury oraz Ministerstwo Finansów i Gospodarki. W rozmowach powinni uczestniczyć także przedstawiciele samorządów i przedsiębiorstw energetycznych.

„Jednocześnie, jako że kwestia oświetlenia przestrzeni publicznej jest jednym z zadań własnych gmin, z tego względu kolejne proponowane rozwiązania powinny zostać w pierwszej kolejności poddane ocenie MSWiA, jako resortu odpowiedzialnego za funkcjonowanie samorządu terytorialnego, a także MFiG oraz właściwych organów podatkowych odpowiedzialnych za wykładnię przepisów dotyczących finansów publicznych”- napisał wiceminister.

Poselski projekt nowelizacji ustawy – Prawo energetyczne to projekt złożony przez grupę posłów klubu parlamentarnego Polska2050. Jak czytamy w uzasadnieniu projektu, za potrzebą zmian „przemawiają zgłaszane przez samorządy trudności w realizacji przepisów tej ustawy, w szczególności związane z brakiem elastyczności przedsiębiorstw energetycznych i podejściem do modernizacji oświetlenia ulicznego w nowej technologii LED”.

„Obecnie gmina, aby dokonać modernizacji oświetlenia, (…) lub prowadzić eksploatację tego oświetlenia na infrastrukturze, która nie jest jej własnością musi uzyskać do tej infrastruktury stosowny tytuł prawny. Z reguły jest to umowa dzierżawy lub inna umowa nienazwana lub nazwana w Kodeksie cywilnym. Niestety, w znacznej części przedsiębiorstwa energetyczne odmawiają zawarcia takiej umowy, nie wyjaśniając powodów takiej decyzji” – napisano w uzasadnieniu projektu.

mc/