W odpowiedzi na pytanie wójta gminy Trzyciąż, krakowska RIO doprecyzowała zasady finansowania ochrony cennych obiektów przyrodniczych.

Izba przypomniała, że zgodnie z ustawą o samorządzie gminnym, sprawy ochrony przyrody należą do zadań własnych gminy. Z kolei podstawę do finansowania takich przedsięwzięć dają przepisy Prawa ochrony środowiska, które pozwalają na wydatkowanie środków z budżetu gminy na przedsięwzięcia związane z ochroną przyrody, w tym utrzymanie terenów zieleni i zadrzewień.

RIO wskazała przy tym, że możliwość ta odnosi się w szczególności do pomników przyrody, które ustawa definiuje jako pojedyncze twory przyrody żywej i nieożywionej (np. okazałe drzewa, krzewy, źródła, wodospady czy głazy narzutowe) o szczególnej wartości przyrodniczej, naukowej lub kulturowej.

"Mając na względzie powyższe należy podzielić pogląd, zgodnie z którym gmina może sfinansować ze środków budżetowych niezbędne zabiegi pielęgnacyjne odnoszące się do pomników przyrody w zakresie koniecznym do ich utrzymania we właściwym stanie, zlokalizowanych na gruntach, które nie stanowią własności gminy, w tym na gruntach prywatnych" - wynika z opinii RIO. 

Izba zwróciła przy tym uwagę na możliwość zawarcia z właścicielem nieruchomości odpowiedniej umowy, która określi zasady utrzymania oraz udostępniania pomnika przyrody.

W opinii Izba przypomniała także samorządom o restrykcyjnych zasadach gospodarowania środkami publicznymi wskazując, że każdy wydatek musi być dokonywany w sposób celowy i oszczędny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, przy optymalnym doborze metod i środków. 

mp/