W rozmowie z Serwisem Samorządowym PAP marszałek zwrócił uwagę na trwające intensywne negocjacje dotyczące kształtu nowej perspektywy finansowej UE oraz przyszłości rolnictwa. Wskazał przy tym, że ważnym głosem w tym procesie jest przyjęta jednogłośnie opinia Komitetu Regionów w sprawie Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2028-2034, której sprawozdawcą był on sam. 

Marszałek podkreślił, że dokument zyskał szerokie poparcie – opowiedziały się za nim zarówno małe gminy wiejskie, jak i duże miasta. Zdaniem Całbeckiego opinia Komitetu Regionów ma szansę na uwzględnienie przez Komisję Europejską bo już dziś „ma silne oddziaływanie także w Parlamencie Europejskim”.

Europejski Komitet Regionów za wzmocnieniem roli władz lokalnych we wspólnej polityce rolnej

Jak wyjaśnił Całbecki, opinia stawia na ochronę małych i średnich gospodarstw, co ma zatrzymać depopulację obszarów wiejskich, podnieść jakość życia na wsi oraz chronić europejską tożsamość kulturową. Ponadto dokument akcentuje potrzebę skracania łańcuchów dostaw, ochronę bioróżnorodności i przeciwdziałanie zmianom klimatycznym.

W ocenie marszałka, unijne cele środowiskowe nie mogą być wdrażane kosztem stabilności ekonomicznej rolników. Przełożenie ciężaru zmian wyłącznie na gospodarstwa zagraża bezpieczeństwu żywnościowemu całego kontynentu, co wyraźnie pokazały kryzysy z okresu pandemii oraz zaburzenia na rynku zbóż po wybuchu wojny w Ukrainie.

„Dlaczego jest tyle protestów wśród rolników? Przecież cele, które zakładamy, ochrona środowiska, poprawa jakości życia są dobre dla wszystkich, ale obciążenia, które spoczywają na samych rolnikach są już ponad ich wytrzymałość i musimy to po prostu zrozumieć” – zaznaczył Całbecki. 

Według niego istotnym usprawnieniem dla realizacji celów rozwoju obszarów wiejskich byłoby ściślejsze powiązanie instrumentów WPR z polityką spójności. Całbecki proponuje, aby komponent II filaru WPR – w tym program LEADER+ – przesunąć do polityki spójności i przekazać do zarządzania samorządom województw.

„Musimy usiąść z ministerstwem (...) abyśmy uzgodnili, czy to nie jest dobra propozycja, aby komponent chociażby LEADER+ był przesunięty do polityki spójności, tak aby w całości z tymi środkami znakowanymi dla obszarów wiejskich (...) mógł być zarządzany z poziomu regionów” – wskazał Całbecki.

Marszałek dodał, że według wstępnych propozycji budżetowych alokacje na politykę spójności i rolnictwo mają pozostać na zbliżonym poziomie, co stanowi dobrą podstawę do dalszych ustaleń między rządem a samorządami.

mo/ mp/