Posiedzenie KWRiST w dn. 25.03.2026, fot. Serwis Samorządowy PAP
Pierwsze nabory na preferencyjne pożyczki dla samorządów z Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO) ruszą na początku drugiej połowy bieżącego roku – poinformował w środę Mateusz Gaczyński z Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej. Dodał, że będą one nieoprocentowane i umarzalne, a inwestycje w infrastrukturę „dual use” będą wymagały wcześniejszej zgody MON.
Podczas posiedzenia Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego Gaczyński przedstawił informację resortu funduszy w sprawie zaawansowania prac nad wdrażaniem zapisów ustawy o Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności.
Przedstawiciel ministerstwa podkreślił, że najprawdopodobniej już na początku kwietnia zostanie podpisana z BGK umowa, na podstawie której bank utworzy spółkę celową, „która będzie odpowiadała za wdrożenie całości inwestycji FBiO”.
Kolejnym krokiem będzie opracowanie szczegółowych zasad wydatkowania środków z Funduszu. „Planujemy, że w połowie maja zostaną przygotowane polityki inwestycyjne dla FBiO. W ramach tych polityk zostaną określone szczegółowe warunki naboru na poszczególne przedsięwzięcia” – wyjaśnił Gaczyński.
Dodał, że pierwsze nabory wniosków w części pożyczkowej dla samorządów „powinny zostać ogłoszone przez BGK najprawdopodobniej na początku drugiej połowy br.”.
Gaczyński zaznaczył, że Komitet Sterujący FBiO przyjął już ogólne zasady wsparcia, które zakładają bardzo korzystne warunki finansowania dla sektora samorządowego.
„Pożyczki dla samorządów będą nieoprocentowane i będą miały dość długi harmonogram zwrotu i pewien okres karencji, czyli okres między udzieleniem pożyczki i jej wypłatą, a rozpoczęciem spłaty przez samorząd” – wskazał Gaczyński.
Dodał, że przewidziana jest też możliwość umorzenia części kapitału.
„W tym momencie trwają jeszcze rozmowy z Ministerstwem Finansów oraz MON, w jakiej wysokości będą te umorzenia dla samorządów w poszczególnych priorytetach inwestycyjnych” – zaznaczył przedstawiciel MFiPR.
Dodał, że z finansowania FBiO będą mogły skorzystać również spółki komunalne. Zaznaczył jednak, że w ich przypadku pożyczki będą oprocentowane, jednak stawka ma być bardzo niska, „prawdopodobnie na poziomie ok. 1 proc.”.
Gaczyński powiedział, że w przypadku inwestycji w infrastrukturę podwójnego zastosowania (tzw. dual use), taką jak drogi, mosty czy tunele będące w zarządzie samorządów, obowiązywać będzie specjalna procedura.
„Zgodnie z aktualnymi ustaleniami z MON, w przypadku gdy jednostka samorządowa będzie zainteresowana złożeniem wniosku o pożyczkę do BGK na finansowanie infrastruktury „dual use” będzie musiała uzyskać zielone światło z MON, które będzie potwierdzało, że planowana przez samorząd droga wpisuje się w plany mobilności, które są przygotowywane przez MON. Dopiero z taką informacją z MON samorząd będzie mógł złożyć wniosek o pożyczkę do BGK” – tłumaczył przedstawiciel resortu funduszy.
Pieniądze z FBiO mają zostać przeznaczone na wsparcie potencjału obronnego Polski, ochronę ludności, a wsparcie finansowe obejmie cztery priorytety. Około 9,65 mld zł ma zostać przeznaczone na budowę schronów, miejsc schronienia, studni, ujęć wody i lokalnych studni, infrastrukturę telekomunikacyjną związaną z zarządzaniem kryzysowym, ok. 6,26 mld zł na budowę, modernizację dróg, mostów i tuneli należących do samorządów oraz infrastruktury kolejowej, ok. 2,46 mld zł na zwiększenie poziomu bezpieczeństwa i niezawodności infrastruktury cyfrowej gromadzącej dane i wspierającej zarządzanie naszym otoczeniem (ujęcia wody, instalacje kanalizacyjne, komunikacja publiczna, sieci energetyczne, itp.).
Kolejne ok. 4,05 mld zł ma zostać przekazane na zwiększenie mocy produkcyjnych w polskim sektorze zbrojeniowym; wsparcie m.in. budowy i modernizacji infrastruktury produkcyjnej, zakup oprogramowania oraz usług IT; maszyn i urządzeń przydatnych w sytuacjach kryzysowych; maszyn i urządzeń niezbędnych do prowadzenia badań przemysłowych i prac rozwojowych.
Za obsługę funduszu odpowiada Bank Gospodarstwa Krajowego.
mp/