RIO w Gdańsku, w odpowiedzi na pytanie burmistrz Dzierzgonia RIO przypomniała, że problematyka ujmowania w budżecie środków z Funduszu Dopłat była już przedmiotem jej oceny w 2020 roku i podtrzymała dotychczasowy kierunek interpretacyjny.

Izba wskazała, że zgodnie z ustawą o pomocy państwa w ponoszeniu wydatków mieszkaniowych, mechanizm przepływu środków Funduszu Dopłat jest ściśle określony. BGK wypłaca gminie łączną kwotę dopłat na podstawie miesięcznego wniosku. Potem gmina wpłaca dopłaty na rachunek inwestora, a wpłata następuje w imieniu najemców, którzy są stronami umowy najmu.

„Systemowa wykładnia powyżej wymienionych regulacji prawnych związanych z przepływem środków tytułem ww. dopłat, a także sposób ukształtowania obowiązków gminy, w ocenie tut. Izby, ma wtórne konsekwencje w płaszczyźnie sposobu realizacji gospodarki budżetowej prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego. W konsekwencji, z racji ww. odmienności strukturalnych i samodzielności finansowej Funduszu Dopłat, uzasadnione jest ewidencjonowanie wspomnianych środków finansowych poza budżetem gminy” – zaznaczono w stanowisku RIO.

W ocenie Izby środki Funduszu Dopłat nie stanowią dochodów własnych samorządu w rozumieniu ustawy o dochodach JST. Izba wskazała tu na samodzielność finansową Funduszu Dopłat oraz jego odmienność strukturalną, co uzasadnia ewidencjonowanie tych pieniędzy poza budżetem gminy.

„Środki pochodzące z Funduszu Dopłat mają odrębny, szczególny charakter prawny i funkcjonalny, który wyłącza możliwość ich kwalifikowania zarówno jako dochodów własnych, jak i wydatków nimi finansowanych jako wydatków budżetu gminy. Z wyżej powołanych względów brak jest podstaw do ujmowania ww. środków w budżecie gminy” – wskazano w opinii.

RIO zauważyła przy tym, że realizacja tego zadania nie wpisuje się w zakres ustawowych zadań własnych gminy określonych w art. 7 ustawy o samorządzie gminnym.

RIO: środki otrzymywane przez gminę z Funduszu Dopłat powinny być ujęte w jej budżecie

W poprzednich latach odmienne stanowiska w sprawie ujmowania w budżecie środków z Funduszu Dopłat zajęły m.in. Izby w Łodzi, Opolu i Poznaniu wskazując, że środki finansowe otrzymane przez gminę z BGK powinny być ujmowane w budżecie. RIO w Opolu w opinii z 2024 r. wskazała, że wsparcie z Funduszu Dopłat BGK „nie jest dotacją, posiada jednak cechy dotacji celowej na dofinansowanie zadań własnych”. Izba zwróciła przy tym uwagę, że rola gminy nie sprowadza się wyłącznie do pośredniczenia w rozliczeniach finansowych, ale zobowiązana jest do podejmowania szeregu czynności administracyjno-ewidencyjnych związanych z obsługą dopłat.

Z Funduszu Dopłat finansowany program bezzwrotnego wsparcia budownictwa, którego celem jest zwiększenie zasobu lokali mieszkalnych oraz lokali i pomieszczeń z zakresu pomocy społecznej,  służących zaspokajaniu potrzeb osób o niskich i przeciętnych dochodach. Obsługę funduszu prowadzi Bank Gospodarstwa Krajowego.

Zgodnie z ustawą ustawa o pomocy państwa w ponoszeniu wydatków mieszkaniowych w pierwszych latach najmu mieszkania dopłaty do czynszów przysługują najemcom, którzy zaspakajają własne potrzeby mieszkaniowe, a średni miesięczny dochód gospodarstwa nie przekracza 100 proc. przeciętnego wynagrodzenia w przypadku gospodarstw jednoosobowych i jest zwiększany o 40 pkt. proc. na każdą kolejną osobę.


mp/