Pleszewska kolej wąskotorowa ma 125 lat. W formie inscenizacji przypomniano mieszkańcom dzień, w którym odbył się pierwszy kurs, a dla Pleszewian otworzyło się okno na świat. Tak zwana „bana” kursuje do dziś.
By wyjaśnić, czym jest kolejka wąskotorowa dla Pleszewian, trzeba sięgnąć do historii. Gdy tworzyła się linia kolejowa Poznań-Kluczbork pominięto Pleszew. Ówczesny właściciel ziemski nie zgodził się, by kolej przechodziła przez jego posiadłość. Dlatego stację kolejową zbudowano 4 km od miasta – w Kowalewie. – To dyskryminowało mieszkańców pod względem komunikacyjnym. Wieloletni efekt starań Pleszewian i Krotoszynian sprawił, że powstała wąskotorowa kolej dojazdowa i zaczął się nowy etap w rozwoju Pleszewa, a wykluczenie było mniejsze. Łatwiej było dotrzeć do stacji w Kowalewie – mówi dr Maciej Kowalczyk, badać i pasjonat historii kolei wąskotorowej.
Pierwszy odjazd kolejki wąskotorowej odbył się w styczniu 1901 r. o godzinie 11:05. Dokładnie do tej chwili nawiązali twórcy inscenizacji, którą zorganizowano na dawnej stacji Pleszew Miasto, gdzie dziś w budynku starego dworca funkcjonuje Biblioteka Publiczna Miasta i Gminy w Pleszewie. Historyczna inscenizacja pozwoliła odtworzyć atmosferę przełomu XIX i XX wieku oraz moment, w którym wagony po raz pierwszy wyruszyły w trasę do Kowalewa.
Wydarzenie miało niezwykle klimatyczny charakter. Stroje z epoki, scenografia i dbałość o detale sprawiły, że uczestnicy mogli poczuć ducha dawnych czasów i zrozumieć znaczenie kolejki wąskotorowej dla rozwoju regionu oraz codziennego życia jego mieszkańców. W rolę ówczesnego burmistrza z epoki wcielił się sam włodarz Pleszewa: Ta kolej to nie tylko tory i stalowe koła. To znak nowych czasów. To możliwość szybszego przewozu płodów rolnych naszych gospodarzy, łatwiejszego handlu dla kupców rzemieślników, a także szansa na rozwój edukacji i kultury. Dzięki niej Pleszew stanie się bliższy innym miasto, a inni bliżsi nam – mówił Arkadiusz Ptak w roli XX-wiecznego burmistrza.
W historyczny kurs udali się uczestnicy wydarzeń i dzieci, które doświadczyły symbolicznego przeniesienia w czasie i poznały lokalną historię. Inicjatorem obchodów było Stowarzyszenie Pleszewska Kolej Trójszynowa, które pielęgnuje pamięć o historii pleszewskiej kolei.
Warto podkreślić, że pleszewska kolej wąskotorowa, tzw. bana, odbywa regularne kursy i jest fenomenem na skalę Europy.