Miasta podsumowały POLiOC. W tle niewykorzystane dotacje i presja czasu
21.05.2026
Aktualizacja: 21.05.2026, 16:30
-
Aktualności
Fot. PAP/Tytus Żmijewski
Niewykorzystane dotacje, presja czasu i trudności prawne – to główne problemy z jakimi mierzą się miasta przy realizacji zadań z zakresu obrony cywilnej i ochrony ludności. Związek Miast Polskich przedstawił wyniki badania wśród swoich członków na temat realizacji przez samorządy rządowego Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej.
ZMP chciał sprawdzić, z jakimi trudnościami przy realizacji programu mierzyły się samorządy i ocenić współpracę z urzędami wojewódzkimi. W badaniu wzięło udział 80 miast, które skorzystały z dotacji z POLiOC.
Jak wynika z badania, aż 66 proc. miast nie wykorzystało w całości otrzymanej dotacji. Według raportu połowa miast nie wykorzystała od 10 do 30 proc. otrzymanych środków. „Także połowa ankietowanych przyznała, że informację o przyznanych środkach otrzymała dopiero w grudniu 2025 r. Tylko 24 proc. miast dowiedziało się o tym w listopadzie, a 16 proc. – w październiku” – przekazał ZMP.
Związek zapytał także miasta, jakie były ich główne trudności związane z wdrażaniem Programu. Według danych wszystkie miasta wskazały presję czasu na wykorzystanie środków z dotacji, a 56 proc. wymieniła brak zgody na wydatkowanie środków w 2026 r. Za istotny problem miasta uznały też skupienie się na zakupach wyposażenia, zamiast na inwestycjach w miejsca ukrycia i schrony, a także niejasne przepisy dotyczące współpracy z NGO.
Badanie ujawniło też problemy miast wynikające z określonych przepisów prawnych. Mówiąc o Ustawie o ochronie ludności i obronie cywilnej miasta wskazały m.in. na niestabilne finansowanie, braki kadrowe i kompetencyjne, barierę Prawa Zamówień Publicznych, chaos w infrastrukturze ochronnej (schrony i MDS) oraz niejasny podział ról i nadmierną biurokrację.
W zakresie rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowej zawartości Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej miasta mówiły o pułapce jednorocznego budżetowania, braku dostosowania do wielkości JST, braku precyzyjnego katalogu sprzętu i uznaniowości, monopolu szkoleniowym Akademii Pożarniczej, finansowaniu kadr oraz dublowaniu informacji i zbędnej biurokracji.
Mimo trudności miasta dobrze oceniły współpracę z Urzędami Wojewódzkimi. Blisko połowa badanych oceniła tą współpracę dobrze lub bardzo dobrze. Negatywną ocenę wystawiło 17 proc. miast.
„Wśród problemów, jakie miasta napotkały w tej współpracy, najczęściej wymieniano zatory przy opiniowaniu wniosków inwestycyjnych, restrykcyjne podchodzenie do zatwierdzania list zakupowych, wymóg wkładu własnego, niejasne kryteria oceny i problemy interpretacyjne oraz problemy komunikacyjne” – wyjaśnił ZMP.
Na podstawie wyników Związek Miast Polskich przygotuje uwagi na potrzeby prac dotyczących nowej edycji programu, aby dopasować przyszłe rozwiązania do potrzeb samorządów. ZMP sformułuje też wnioski dot. nowelizacji przepisów, w tym wprowadzenia niezbędnych zmian w ustawie i rozporządzeniach wykonawczych.
Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej (POLiOC) to kluczowa inicjatywa rządu, mająca na celu wzmocnienie systemu bezpieczeństwa narodowego poprzez kompleksowe działania w zakresie ochrony ludności i obrony cywilnej. W ramach programu przewidziano środki finansowe na budowę i modernizację obiektów ochrony zbiorowej, rozwój systemów alarmowania i łączności, doposażenie służb ratowniczych oraz organizację szkoleń i edukacji w zakresie ochrony ludności.
mc/
Czytaj też:
Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
